تمرين بيّن الإيجاز و الإطناب و المساواة و أقسام كلّ منها فيما يأتى . ايجاز ، اطناب ، مساوات و اقسام هريك از آن‌ها را در مثالهاى آينده ، بيان كن . قال اللّه تعالى : إِنَّ فِي خَلْقِ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ اخْتِلافِ اللَّيْلِ وَ النَّهارِ وَ الْفُلْكِ الَّتِي تَجْرِي فِي الْبَحْرِ بِما يَنْفَعُ النَّاسَ وَ ما أَنْزَلَ اللَّهُ مِنَ السَّماءِ مِنْ ماءٍ فَأَحْيا بِهِ الْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِها وَ بَثَّ فِيها مِنْ كُلِّ دَابَّةٍ وَ تَصْرِيفِ الرِّياحِ وَ السَّحابِ الْمُسَخَّرِ بَيْنَ السَّماءِ وَ الْأَرْضِ لَآياتٍ لِقَوْمٍ يَعْقِلُونَ « 1 » خداى و الا فرمود : راستى كه در آفرينش آسمانها و زمين و در پى يكديگر آمدن شب و روز و كشتيهايى كه در دريا روانند با آنچه به مردم سود مىرساند ، و ( همچنين ) آبى كه خدا از آسمان فرو فرستاده و با آن ، زمين را پس از مردنش زنده گردانيده و در آن هر گونه جنبنده‌اى پراكنده كرده ، و ( نيز در ) گردانيدن بادها ، و ابرى كه ميان آسمان و زمين آرميده است ، براى گروهى كه مىانديشند ، واقعا نشانه‌هايى ( گويا ) وجود دارد . « 2 » و قال تعالى : « خُذِ الْعَفْوَ وَ أْمُرْ بِالْعُرْفِ وَ أَعْرِضْ عَنِ الْجاهِلِينَ » « 3 » و خداى برين فرمود : گذشت پيشه كن ، و به ( كار ) پسنديده فرمان ده و از نادانان رخ برتاب . « 4 » و قال تعالى : يَأْخُذُ كُلَّ سَفِينَةٍ غَصْباً « 5 » : هر كشتى ( درستى ) را به زور مىگرفت . أنا ابن جلا و طلّاع الثنايا * متى أضع العمامة تعرفونى « 6 » من پسر مردى هستم كه رازهاى پنهان را آشكار ساخته و بر دره‌ها و كوهها بسيار بالا رفته است . هرگاه عمامه بر سر نهم مرا مىشناسيد . « فَاللَّهُ هُوَ الْوَلِيُّ » « 7 » : پس خداوند ، تنها سرپرست است . در اين آيه شريفه ، ايجاز

--> ( 1 ) . بقره ، 164 . ( 2 ) . در اين آيهء مباركه به وسيلهء گسترش جمله‌ها اطناب پديد آمده است . ( 3 ) . اعراف ، 199 . ( 4 ) . در اين آيه ، ايجاز قصر هست براى اينكه همهء ارزشهاى اخلاقى را در بر دارد . گفتنى است : ترجمه اين آيات ، از استاد محمد مهدى فولادوند است . ( 5 ) . كهف ، 79 . ( 6 ) . در اين شعر ، ايجاز حذف هست در اصل ، « انا بن رجل جلا » بوده است . ( 7 ) . شورى ، 9 .